Czym jest Kaizen? 

Kaizen to japońska metodyka, która oznacza nieustanne usprawnienia i zmiany na lepsze. W tej filozofii zmiany skupiają się na pracownikach, prowadząc do wzrostu produktywności oraz ulepszenia procesów. Kaizen był po raz pierwszy praktykowany w japońskich firmach po II wojnie światowej. Od tego czasu rozprzestrzenił się na całym świecie i został spopularyzowany w różnych branżach, w tym w automotive. 

Kaizen mówi o tym, by zatroszczyć się w przedsiębiorstwie o atmosferę tworzenia jednego zespołu, który w całości efektywnie będzie dążył w kierunku spełnienia swoich celów. Dzięki temu praca będzie bardziej satysfakcjonująca, mniej męcząca oraz bezpieczniejsza. Kaizen ma na celu zmniejszenie nieefektywności w jej 3 głównych formach. Są to Muda (marnotrawstwo), Muri (przeciążenie pracą) i Mura (niespójność pracy). W Kaizen istotna jest również kontrola jakości, metodyka Just-in-time, standaryzacja pracy i eliminacja marnotrawstwa. 

Celem Kaizen jest dokonywanie drobnych zmian w pewnym okresie, by wykreować w organizacji ważne zmiany. Dzieje się to według zasady, że nawet małe zmiany mogą mieć ogromny wpływ na przyszłość. Co więcej, gdy zmiany takie są wprowadzane przez zespół, istnieje szansa na poważny wpływ na model biznesowy firmy w całości.  

Najważniejsze elementy Kaizen  

Do najważniejszych zagadnień Kaizen należą: 

1. Praca zespołowa – ciągłe doskonalenie wewnętrznych procesów według Kaizen musi być podejmowane przez cały zespół. Dzięki zaangażowaniu wszystkich pracowników, zarówno pracujących biurowo, jak i w pierwszej linii, efekty mogą nabrać satysfakcjonujących rozmiarów.  

2. Dyscyplina osobista – dyscyplina ta odnosi się do różnych dziedzin zajmujących czas pracowników – zarządzania czasem, jakości wykonywania pracy, rozdzielania budżetów i innych zasobów.  

3. Poprawa morali pracowników – odpowiednie motywowanie pracowników znacznie wpływa na ich wyniki, co z kolei przekłada się na wyniki finansowe firmy. Jest to istotny punkt filozofii Kaizen.  

4. Koła jakości – ważne jest, aby organizować jakościowe kręgi, które obejmują pracowników, pochodzących z różnych szczebli firmy.  W tych kręgach pracownicy mają możliwość dzielenia się pomysłami i przemyśleniami, wiedzą i doświadczeniem, technologią i innymi przydatnymi zasobami.  W konsekwencji wpłynie to na ciągłe doskonalenie organizacji.  

5. Sugestie dotyczące ulepszeń – istotne jest również, by pracownicy czuli, że mogą swobodnie zgłaszać wszelkie wskazówki odnośnie ulepszania procesów w firmie. Jeśli będzie w firmie wystarczająco dużo czasu, pieniędzy i zasobów, sugestia powinna zostać wdrożona. 

Korzyści z wprowadzenia w organizacji Kaizen 

Wprowadzenie filozofii Kaizen do organizacji owocuje wieloma korzyściami. Są to przede wszystkim: redukcja kosztów, zmniejszenie retencji pracowników oraz zwiększenie ich motywacji oraz satysfakcji z pracy. Kaizen wpływa pozytywnie również na efektywność i produktywność, a także na bardziej efektywne rozwiązywanie problemów. Pozytywne skutki widoczne są również w końcowym etapie dostarczenia produktów do klientów – widocznie zwiększa się ich satysfakcja. Co więcej, Kaizen wpływa też na poprawę bezpieczeństwa organizacji, ponieważ podczas wdrażania nowych pomysłów, organizuje się przestrzeń roboczą w optymalny sposób.  

Kaizen – podsumowanie 

Podsumowując, japońska filozofia Kaizen jest to potężne narzędzie w drodze ku osiągnięciu jakości. Dzięki wprowadzeniu idei nieustannego szkolenia i wdrożenia jej przez wszystkich pracowników organizacji ma ona szansę na ciągłą poprawę działania firmy i dostarczaniu coraz lepszych efektów. Kaizen sprawia, że organizacja działa lepiej w wielu obszarach.  

Artykuł Zrozumieć Kaizen – krótkie podsumowanie japońskiej koncepcji doskonalenia pochodzi z serwisu QSense | Kontrola jakości, wsparcie produkcji oraz logistyki.

Lean management – historia „szczupłego zarządzania” 

Od kiedy mamy do czynienia z lean management? Można powiedzieć, że początki tej koncepcji zarządzania tkwią w działaniach Toyota Motor Corporation. Około roku 1890 Sakichi Toyoda zaproponował rozwiązanie, które poprawiło produktywność pracowników produkcyjnych i wpłynęło na wzrost jakości – było to krosno częściowo zautomatyzowane. W oparciu o to narzędzie rozwinięta została zasada jidoka, która jest jednym z głównych filarów Systemu Produkcyjnego Toyota. Skupia się ona na automatyzacji, ale z pomocą człowieka. Niedługo potem, bo w 1920 roku maszynę usprawniono w taki sposób, by zatrzymywała się, gdy pojawi się usterka, eliminując problem pojawiania się produktów z defektami. Syn Sakichi’ego Toyody – Kiichirō Yoyoda jako wizjoner podobny do ojca, postanowił całkowicie wyeliminować wady oraz zjawisko marnotrawstwa podczas produkcji. Wszystko to doprowadziło do ukształtowania się lean, który znamy dzisiaj. Co ciekawe, termin lean management (lub właściwie lean manufacturing) użyto po raz pierwszy w 1991 roku. Stało się to przy pomocy książki J.P. Womacka, D. Roosa oraz D. T. Jonesa, gdzie porównano organizację zakładów produkcyjnych związanych z branżą samochodową na kilku kontynentach (“The Machine That Changed The World”).  

Czym jest właściwie lean management? 

Lean management jako koncepcja „szczupłego” zarządzania zakłada przede wszystkim, że struktura organizacyjna powinna być elastyczna. Firmę należy nieustannie doskonalić poprzez szkolenia pracowników wyższego i niższego szczebla czy usprawnienia procesów. Co więcej, wyróżnia się mniejsze jednostki organizacyjne, by wykonywały określone zadania, przez co odpowiedzialność za nie też jest podzielona, a nie scentralizowana. Co jest celem lean management? Można powiedzieć, że najważniejsze jest, by dążyć do wysokiej jakości, a więc również produktywności przy jednoczesnym usprawnianiu firmy i procesów. Wartość określa się z punktu widzenia klienta, ponieważ to on jest ważny. W lean management mapuje się również strumień wartości (value stream mapping) oraz podkreśla unikanie marnotrawstwa, przestojów i zakłóceń. Wdrożenie tej koncepcji to droga ku doskonałości (kaizen), dlatego też nie można uznać, że jest to zmiana jednorazowa. Lean management wymaga nieustannych działań, których podjęcie skutkuje jednak znaczącymi korzyściami dla firmy.  

Lean management a inne style zarządzania 

Dla głębszego zrozumienia filozofii lean management, warto porównać jej zasady z innymi koncepcjami zarządzania. Wydawać się bowiem może, że zasady lean są niezwykle naturalne i stosowane we wszystkich przedsiębiorstwach, co oczywiście nie jest prawdą. Sposób myślenia lean management zakłada, że pracownik aktywnie uczestniczy w życiu przedsiębiorstwa – jego zdanie jest brane pod uwagę w przypadku podejmowania decyzji, jest on odpowiedzialny na koszty, ale też jest szkolony i doceniany. W takich organizacjach występuje niski poziom centralizacji, planowanie jest elastyczne, odbywa się bowiem na podstawie sytuacji, które się w danym momencie odbywają. Firma skupia się na szybkim usuwaniu błędów i defektów. Tradycyjne koncepcje zakładają natomiast decyzje odgórne, cenione są w nich kompleksowe rozwiązania tworzone przez kierowników i przełożonych. Wysoki stopień skomplikowania struktury oraz centralizacja sprawiają, że podejmowanie takich decyzji może być trudniejsze. Można powiedzieć, że lean management zyskuje właśnie dzięki elastyczności, doskonaleniu oraz relacjom.  

Najważniejsze narzędzia lean management 

W ramach lean management funkcjonuje mnóstwo przydatnych narzędzi, które są w stanie praktycznie pomóc organizacji postępować według zasad lean. Do najważniejszych z nich należą: Kaizen, Kanban, 5S, TPM, Poka Yoke, Six Sigma i wiele, wiele innych. Należy jednak pamiętać, że same ich wdrożenie nie zapewni od razu sukcesów firmie. Muszą bowiem zaistnieć pewne ważne czynniki, które wspomagają zmiany. Wśród nich jest między innymi zapewnienie partycypacji pracowników w procesach czy dopilnowanie, aby reformy były przez wszystkich zrozumiałe. Przedsiębiorstwo musi być również w stanie zapewnić sobie możliwości rozwoju (między innymi finansowo czy czasowo) w dłuższej perspektywie czasu.  

Kaizen 

Jeden z fundamentów lean management. Jest to metoda małych kroków – ważne jest dokonywanie zmian małymi etapami, dzięki czemu łatwiej jest je wprowadzić. Wyróżnia się kaizen przepływu i kaizen procesu. Ten pierwszy skupia się do nieustannym doskonaleniu przepływów informacji oraz materiałów, a drugi na pojedynczych stanowiskach pracy.  

Kanban 

Kanban jako narzędzie lean management ma pomagać zwizualizować, jak przebiega praca w przedsiębiorstwie. Wykorzystuje się do tego tablice i karty Kanban. Dzięki temu można zarządzać przepływem pracy, eliminować marnotrawstwa i ograniczać limit zadań, które powinny być wykonywane w jednakowym czasie. Jest to punkt odniesienia dla udoskonalania procesów.  

5S 

5S pozwala wizualnie uporządkować organizację stanowisk pracy w firmie. Dzięki temu narzędziu łatwiejsza jest identyfikacja oraz eliminowanie marnotrawstwa. Dodatkowo narzędzie te podwyższa bezpieczeństwo pracownika na stanowisku. 5S składa się z takich elementów jak: 

• Sortowanie (jap. Seiri) 
• Systematyka (jap. Seiton) 
• Sprzątanie (jap. Seiso) 
• Standaryzacja (jap. Seiketsu) 
• Samodyscyplina (jap. Shitsuke). 

TPM 

TPM, czyli Produktywne Utrzymanie Maszyn. Filary Total Productive Maintance wskazują na to, aby urządzenia na produkcji były zawsze dostępne, a także, by zrobić wszystko, by ograniczyć lub całkowicie wyeliminować wypadki przy pracy oraz awarie maszyn. Dzięki takim działaniom maszyny zawsze pozostaną w gotowości i produkcja będzie mogła toczyć się efektywnie.  

Poka Yoke 

Poka Yoke w lean management to narzędzie, za pomocą którego identyfikuje się etapy różnych procesów, gdzie istnieje ryzyko wystąpienia błędów lub defektów. Dzięki temu można szybko ich uniknąć, dbając przy tym o najwyższą jakość działania przedsiębiorstwa. Poka Yoke znajduje zastosowanie zarówno przed rozpoczęciem się danych procesów – mamy wtedy do czynienia z zapobieganiem, jak i podczas ich działania – można wtedy wykryć błędy i szybko je wyeliminować. Oba rodzaje niwelują koszty ponoszone przez firmę w czasie rzeczywistym. 

Six Sigma 

Six Sigma to jedno z najpopularniejszych zagadnień lean management. Jest to ciągła kontrola procesów w celu eliminacji problemów, które mogą się pojawić. Dzięki Six Sigma zwraca się uwagę na błędy oraz nieefektywność, co pozwala zniwelować koszty. Optymalizacja zazwyczaj polega na takich krokach jak define, measure, analize, improve oraz control. Oznacza to, że definiuje się zakres i cel projektu, mierzy najważniejsze parametry, analizuje informacje zebrane podczas badania, by następnie ulepszyć proces w miejscach, gdzie jest to tylko możliwe. Ostatni etap zakłada monitorowanie sytuacji w celu sprawdzenia, czy pożądane efekty zostały uzyskane przez przedsiębiorstwo.  

Lean management a kontrola jakości 

Lean management to efektywny i wysoko skuteczny rodzaj zarządzania, zwłaszcza w branży produkcyjnej. QSense jako przedsiębiorstwo zajmujące się głównie gałęzią automotive, wierne jest koncepcji lean management. Nieustannie dążymy do zapewnienia najwyższej jakości zarówno w działaniach podejmowanych w ramach własnego przedsiębiorstwa, jak i wobec naszych klientów. Zależy nam na najwyższej jakości produktów, dlatego nasi specjaliści działają w takich obszarach jak wsparcie jakości, wsparcie produkcji i wsparcie logistyki. Oferujemy również usługi z zakresu sortowania czy outsourcingu pracowniczego. Dostarczamy jakość na każdym etapie współpracy z klientami, skupiając się na budowaniu długoterminowych relacji. W codziennym działaniu stosujemy się do zasad lean management, wykorzystując między innymi 5S czy Kaizen. W działaniu pomaga nam również oprogramowanie QWall®, które skutecznie podnosi jakość wykonywanej pracy kontrolerów. Na potrzeby szkoleń pracowników oferujemy system QLearn®. Zapraszamy do sprawdzenia naszej oferty.  

Lean management – podsumowanie  

Podsumowując, lean management jest to filozofia, według której nieustanne zmiany prowadzą do wzmocnienia konkurencyjności na rynku. Kluczowymi czynnikami są bowiem unikanie marnotrawstwa, zachowanie wysokiej kultury organizacyjnej oraz położenie nacisku na relacje z pracownikami. Wszystko to prowadzi do wytworzenia najwyższej jakości w firmie, co doceniają zarówno jej pracownicy, jak i bezpośredni klienci.  

W powyższym artykule zostało przedstawionych jedynie kilka najważniejszych zagadnień związanych z tym rodzajem zarządzania, ponieważ zagadnienie lean jest bardzo szerokie. Zachęcamy jednak do dalszego zgłębiania tej tematyki, między innymi czytając nasze artykuły lub do nich podobne.  

Artykuł Lean management w pigułce, czyli wszystko, co powinieneś wiedzieć o szczupłym zarządzaniu  pochodzi z serwisu QSense | Kontrola jakości, wsparcie produkcji oraz logistyki.

Definicja Gemba Walk

W języku japońskim słowo Gemba oznacza miejsce zdarzenia. Przekładając więc termin Gemba Walk na język polski, jest to nic innego jak wizyta na zakładzie i obserwacja procesów. Popularność tej metody nieustannie wzrasta w różnych dziedzinach gospodarki, ponieważ Gemba Walk daje nam ogólny kontakt z realizacją procesów, dzięki czemu jesteśmy w stanie lepiej je poznać, przeanalizować i ostatecznie kontrolować. Należy bowiem pamiętać, że w miejscach, gdzie wykonywana jest praca, wytwarzana jest wartość widziana przez klienta, co ma wielkie znaczenie w ujęciu lean managament.

3 filary Gemba Walk

Istnieją trzy główne wskazówki, według których przeprowadza się Gemba Walk. Są to kluczowe zagadnienia, które bezpośrednio wpływają na jego efekty. Są to:

• Idź i zobacz. – Najważniejsze jest to, aby uważnie przyjrzeć się procesom. W Gemba Walk chodzi o wnikliwą obserwację.
• Zapytaj dlaczego. – Celem Gemba Walk jest zrozumienie strumienia wartości, dlatego trzeba zastanowić się, jak i dlaczego coś się dzieje. Można w ten sposób zlokalizować newralgiczne punkty oraz odkryć, gdzie istnieją problemy. Aby tego dokonać, musisz skutecznie skomunikować się z innymi ludźmi.
• Szanuj ludzi. – Spacer Gemba Walk jest pewnego rodzaju interakcją z pracownikami, którym bezwzględnie należy się szacunek. Jako lider musisz rozumieć, że tylko współpraca na poziomie wszystkich szczebli prowadzi do sukcesu firmy. Gdy pojawisz się na produkcji, miej to w pamięci.

Zasady przeprowadzania Gemba Walk

Gdy zdecydujesz się na Gemba Walk, przygotuj dokładny plan tego, co dzięki wizycie na produkcji chcesz osiągnąć-co chcesz sprawdzić, o co zapytać i do czego posłuży Ci ta wiedza. Odpowiednio wcześniej poinformuj pracowników, że będziesz odbywać Gemba Walk, tak, by byli na to przygotowani. Co więcej, podczas wizyty pamiętaj, że obserwujesz procesy zachodzące w zakładzie, a nie pracę konkretnych ludzi. Nie skupiaj się na ich efektywności, a efektywności samych schematów pracy tam zachodzącej. Jak wiemy, niestety rzeczywistość nie zawsze odzwierciedla takie formalne zapisy w stu procentach. Zadając pytania podczas Gemba Walk, pogłębiaj je, by jak najwięcej dowiedzieć się na temat strumienia wartości. Wygodnie będzie Ci zapisywać wszelkie obserwacje, by móc do nich wrócić później.

Warto też powtarzać Gemba Walk w różnych porach dniach i dniach tygodnia, tak by mieć zróżnicowany obraz sytuacji. Kluczowe jest również, by nie robić tego indywidualnie, a w zespołach interdyscyplinarnych, z przedstawicielami różnych działów. Pozwala to szerzej spojrzeć na problemy. Doceniane jest również, by poinformować pracowników o wynikach przeprowadzonej obserwacji po skończonym Gemba Walk. Zaoszczędzi im to niepokoju związanego z wtargnięciem do ich miejsca pracy, a także podbuduje wspólne więzi. Poczują się bowiem ważnym elementem organizacji, gdy dowiedzą się, co zauważył Twój zespół. Bezwzględnie jednak należy pamiętać, że Gemba Walk to tylko i wyłącznie obserwacja, a nie sugerowanie zmian. Na ten etap jeszcze przyjdzie odpowiedni czas. Po analizie procesów będzie można wystosować odpowiednie instrukcje do zmian, wprowadzić je, by po jakimś czasie znów przyjść i obserwować procesy w kolejnym Gemba Walk.

Gemba Walk – podsumowanie

Gemba Walk może być przydatnym narzędziem w organizacji, jeśli chcemy wiedzieć, jak w rzeczywistości odbywają się procesy produkcyjne. Jest to także sposób na dodatkowe działanie ku wsparciu jakości. Aby jednak tego dokonać, warto znać podstawowe zasady Gemba Walk i się do nich stosować. Tylko wtedy mamy pewność, że analiza zaobserwowanych problemów jest zgodna z rzeczywistością, a wyciągnięte wnioski i rekomendacje mają szansę przełożyć się na konkretne efekty w organizacji.

Artykuł Gemba Walk – spacer po zakładzie w duchu lean pochodzi z serwisu QSense | Kontrola jakości, wsparcie produkcji oraz logistyki.