Czym jest Diagram Pareto?

Prawo Pareta jest jednym z najczęściej używanych narzędzi w zakresie zarządzania jakością. Jego nazwa pochodzi od nazwiska włoskiego ekonomisty i socjologa Vilfredo Pareto, który analizował dane statyczne na temat dochodów populacji Włoch w 1897 roku. Jak brzmi zasada Pareto? Mówi o tym, że 20% przyczyn powoduje 80% problemów. Oznacza to, że eliminując nawet kilka z nich, jesteśmy w stanie poczynić ogromne postępy w procesie kontroli jakości. Metoda 80 na 20 znajduje swoje odzwierciedlenie również w życiu codziennym. Mówi się, że 80% majątku posiada 20% populacji, a 80% pracy w firmie wykonuje 20% jej pracowników. Przykładów takich można mnożyć. Diagram Pareto to graficzne przestawienie tej zasady. Jak jednak wprowadzić diagram Pareto do procesu zapewnienia kontroli jakości?

Jak wykonać Diagram Pareto?

Na początek należy wyodrębnić jeden proces, który będzie poddawany ocenie. Dzięki temu unikniemy chaosu informacyjnego. Przez określony czas należy obserwować i zbierać informacje na jego temat. Nie ma ściśle ustalonych ram czasowych. Trzeba dopasować go do specyfiki biznesu i procesu, który znajduje się w obrębie badania. Gdy uznamy, że mamy już wystarczająco dużo danych, dzielimy je na kategorie i zapisujemy, z jaką częstotliwością wystąpiły dane zdarzenia. Jest to kluczowy etap, ponieważ sortując je według liczby powtórzeń, będziemy w stanie stworzyć wykres. Pozwoli on zauważyć, które sytuacje powtarzają się najczęściej. Diagram Pareto to nic innego niż graficzne przedstawienie tabeli z otrzymanymi wynikami. Pojawia się na nim również krzywa Lorenza, czyli linia, która pokazuje sumę udziałów procentowych konkretnych przyczyn. Patrząc na diagram Pareto, z łatwością można dostrzec, że znaczną część problemów powoduje minimalna liczba przyczyn.

Zalety Diagramu Pareto

Diagram Pareto to prosta i intuicyjna metoda, która pozwoli wyeliminować kluczowe błędy, określając, co należy priorytetowo zmienić w procesie. Dzięki hierarchizacji przyczyn występowania problemów wiadome jest, czemu nadać priorytet do jak najszybszej zmiany, by udoskonalić proces produkcyjny. Jest też zasadą dość powszechną i uniwersalną, przez co można wykorzystać ją w prawie każdym przedsiębiorstwie. Usprawnianie procesów jest istotne zwłaszcza w procesie kontroli jakości, gdzie nie ma miejsca na błędy, dlatego też diagram Pareto często stosowany jest przez zespoły zajmujące się tą dziedziną.

Czy Reguła Pareto ma wady?

Mimo wielu znaczących korzyści diagramu Pareto, znajdują się specjaliści, którzy patrzą na niego nieprzychylnie i wskazują istotne wady. Przede wszystkim mówi się, że prawdziwym twórcą zasady Pareto nie był sam Vilfredo, tylko Joseph Juran, powołujący się na jego prace. Dopiero on spojrzał na nią z szerszej perspektywy i zauważył, że zależność tą można odnaleźć w większości sytuacji życiowych. On też nadal jej nazwę “zasada Pareto”. Co więcej, przeciwnicy zaznaczają, że reguła ta nie zawsze wynosi równe 80 na 20, a powstają różne jej wariacje, na przykład 60 na 40, czy 75 na 25. Warto jednak zaznaczyć, że w reguła ta ma jedynie wyznaczać pewien kierunek myślowy, a nie sztywne granice. Co jeszcze przykuwa uwagę sceptyków? Wszelkiego rodzaju wyjątki, czyli sytuacje szczególne, w których nie można powiedzieć, że 80% efektów pracy jest satysfakcjonujące, jak na przykład w przypadku pracy sędziów, czy lekarzy. Wszystko to jednak wpisane jest w praktycznie każdą regułę – aby ją wprowadzić i by działała, trzeba patrzeć na nią z szerszej perspektywie i umieć rozsądnie ocenić, w jaki sposób najlepiej ją wykorzystać, by przysłużyła się konkretnym działaniom. Tak samo jest z diagramem Pareto.

Diagram Pareto – podsumowanie

Diagram Pareto to prosty sposób na wskazanie, które nakłady stoją za największą liczbą efektów. Jest to metoda, którą z łatwością można wykorzystać w prawie każdym procesie. Należy przy tym pamiętać, by podejść do niej z rozsądkiem i wziąć pod uwagę czynniki, które mogą zniekształcić osąd w konkretnej sytuacji. W przypadku kontroli jakości, metoda Pareto jest wszystkim znana i często wykorzystywana. Jest tak również w QSense, gdzie nasi specjaliści przejmują odpowiedzialność za jakość wytwarzanych w zakładach wyrobów. Nasz zespół jest zdeterminowany, by udoskonalać procesy wsparcia jakości. Wykorzystuje do tego różne metody oraz narzędzia.

Artykuł Diagram Pareto a kontrola jakości pochodzi z serwisu QSense | Kontrola jakości, wsparcie produkcji oraz logistyki.